‘Eind 2015 ben ik keihard gecrasht,’ vertelt Friso (58 jaar) openhartig. Hij is momenteel student van de opleiding tot ervaringsdeskundige: Howie the Harp. ‘Mijn familie vroeg zich zelfs af of ik de kerst wel zou halen. Ik stopte abrupt toen ik last kreeg van beginnende neuropathische klachten. Door langdurig overmatig drankgebruik kunnen je zenuweinden afsterven, met blijvende schade. Ik ben op tijd gestopt.’
Friso is opgeleid in journalistiek, maar die kant wilde hij niet meer op. ‘Nadat ik met vrijwilligerswerk had ontdekt hoe prachtig het vak ervaringsdeskundigheid is, wilde ik daar mee verder. Mijn zwakte bleek mijn kracht en daar kan ik andere mensen mee helpen.’ Hij was voor de opleiding namelijk al ervaringsdeskundige bij een Herstelwerkplaats, waar mensen werken aan hun herstel van ontwrichtende ervaringen.
Waarom ging Friso de opleiding nog doen, hij had al zoveel ervaring? ‘Ik zat in een re-integratietraject en ontdekte dat ik bijna alleen ongeschoold werk kon doen. Voor banen die ik leuk vond, had ik noch de ervaring, noch de scholing.’
Howie the Harp locatie Amsterdam
Friso licht toe wat herstel inhoudt: ‘Mensen die met hun herstel bezig zijn, hebben in hun jeugd vaak een traumatische ervaring opgelopen, waardoor ze de maatschappelijke aansluiting zijn kwijtgeraakt. Soms belandt iemand al op zijn veertiende op straat, en komt hij met drugs in aanraking. Sommigen komen in de prostitutie terecht. Een aantal is vastgelopen door een diagnose of is KOPP-kind: een kind van ouders met psychische problemen.’
‘Regie over mijn eigen leven terug’
Howie the Harp heeft Friso ervaren als een ‘snelkookpan’. ‘De opleiding is zeer praktijkgericht, héél intensief en je wordt er enorm geconfronteerd met jezelf, met je beperkingen en angsten. Je klasgenoten zijn een enorme spiegel. Je moet door een hoop dingen heen die je moeilijk vindt, zoals klein zijn en je kwetsbaarheid omhelzen. Vaak word je uit je comfortzone gehaald en moet regelmatig presentaties houden. Al mijn klasgenoten hebben in heel korte tijd een groei doorgemaakt die je niet voor mogelijk houdt. Dat geldt ook voor mij. Ik was vrij gesloten en terughoudend. Dat is wel veranderd.
‘Ik heb nu weer de regie over mijn leven,’ benoemt Friso. Hij is ontzettend blij dat hij de opleiding is begonnen. ‘Ik heb weer perspectief! Op mijn leeftijd vind je zonder opleiding geen werk dat bij je past en nog uitdagend is ook. Howie duurt een jaar maar biedt als het ware de bagage van een tweejarige opleiding.’
Friso
Stage lopen en werk vinden
Omdat Friso al een baan vond tijdens zijn stageperiode, rapporteert hij aan zijn coach bij ‘Howie’ over zijn werk bij de Herstelwerkplaats alsof het een stageplek was. Dat veranderde al snel nadat hij op een congres toevallig een medewerker van GGZ-NHN sprak.
Friso: ‘Ik noteerde haar naam en toen ik na afloop naar haar toeging, bleek dat ze die van mij ook had genoteerd! Ik heb toen gesolliciteerd en werd aangenomen.’
Meteen een baan al tijdens de stageperiode is niet voor iedereen weggelegd. Friso geeft aan dat als je dat wel wilt, er tegenwoordig steeds meer mogelijkheden zijn: ‘Niet alleen bij HVO-Querido of het Leger des Heils. Neem alleen al mijn eigen Herstelwerkplaats; daar werkten een jaar terug 5 mensen, nu 10. Van de 17 studenten in mijn klas heeft er al één een baan, net als ik, en 2 hebben de garantie.’
Hoe is het om als ervaringsdeskundige te werken?
Friso licht toe wat herstel inhoudt: ‘Mensen die met hun herstel bezig zijn, hebben in hun jeugd vaak een traumatische ervaring opgelopen, waardoor ze de maatschappelijke aansluiting zijn kwijtgeraakt. Soms belandt iemand met 14 jaar oud op straat, en komt die met drugs in aanraking. Sommigen komen in de prostitutie terecht. Een aantal is vastgelopen door een diagnose of is KOPP-kind: een kind van ouders met psychische problemen.’
‘Als ervaringsdeskundige zitten wij niet tegenover maar náást de cliënt,’ vertelt Friso. ‘De cliënt heeft de regie, dus we sturen niet; we helpen hen een eigen oplossing vinden. Want we zijn hoopverleners, geen hulpverleners. We geven de groep vaak een thema of opdracht en zorgen dat iedereen aan het woord komt. En geen dag is hetzelfde. Je maakt van alles mee.’
Tip van Friso voor toekomstige Howie the Harp-studenten
Friso: ‘Denk niet: dat doe ik even. De opleiding is niet vrijblijvend. Je moet echt bereid zijn om met jezelf aan de bak te gaan. Wees écht present en niet alleen aanwezig. Laat jezelf zíen. Neem het serieus. Beschouw het als een investering in jezelf. Dan heb je er het meest aan.’
‘Dus als je bent vastgelopen in je leven en je wilt van je kwetsbaarheden je kracht maken, ga dan de opleiding doen,’ vertelt Friso. ‘Je zult in een heel korte tijd een heel steile leercurve en grote persoonlijke ontwikkeling doormaken waar je je hele leven wat aan hebt. En er is werk.’
‘Maar je moet wel zelf initiatief nemen, een proactieve houding is belangrijk,’ benadrukt Friso. ‘Volg wat er gebeurt. Ga bijvoorbeeld naar bijeenkomsten en congressen. Wie weet doe je er waardevolle contacten op. En zo niet, dan krijg je wel gevoel met de business. Ga de wereld in. Kijk over de grenzen van de opleiding heen.’
Meer weten over ervaringsdeskundigheid?
Lees dan verder in onze andere verhalen over ervaringsdeskundigheid en bekijk de website van Howie the Harp.