Sociaalpsycholoog Valerie Boogaard (1976) werkt sinds 2008 bij HVO-Querido. Eerst als begeleider, later als zorgcoördinator en teammanager bij de afdeling Discus. Momenteel is ze teammanager bij ons Expertisecentrum.
Voordat ze bij ons kwam, werkte Valerie Boogaard bij Artsen zonder Grenzen. ‘Dat is een superleuke plek om te werken,’ vertelt Valerie enthousiast. ‘Er is heel veel verbinding in en tussen de teams. Wat je daar in het veld allemaal meemaakt is heel intens, dat versterkt de onderlinge band. Daarbij is het heel internationaal, dat past mij als een handschoen. Mijn vader is Engels, mijn moeder is Frans, ik ben opgegroeid in Spanje. Internationaal hoort gewoon bij mij. Ik was er enorm in mijn element.’
‘Toen werd ik verliefd op het Housing First-principe en vroeg ik me af waarom ik altijd zo ver weg moest,’ gaat Valerie verder. ‘Ik voel mij heel Europees, dus ik dacht dat ik misschien die context wel beter zou begrepen en daardoor beter tot mijn recht zou komen.’ Toen is Valerie bij HVO-Querido in dienst gekomen.
Goede sfeer
Valerie: ‘Vanaf dag één vond ik bij HVO-Querido een goede sfeer, een heel creatief en stimulerend klimaat. Als je met een idee of initiatief kwam, kreeg je altijd een ja. Er was een enorme vrijheid om dingen te proberen en te ontwikkelen. Mensen waren enthousiast en supertaakvolwassen. Die cultuur heeft naar mijn mening heel veel mooie dingen opgeleverd waar onze klanten nog altijd de vruchten van plukken. Want daar gaat het natuurlijk allemaal om.’
Tastbare tools die inspireren
Waar is Valerie nu dan mee bezig? ‘Bij het Expertisecentrum gaat het om het vertalen van de principes van Housing First naar tastbare, creatieve en inspirerende tools, waarmee professionals in de praktijk aan de slag kunnen.’ Ze vult aan: ‘Het is aan ons om de cultuur, de principes en de integriteit van Housing First zo goed mogelijk te bewaken. Zelfs als we soms met tegenstrijdige uitgangspunten moeten dealen.’
Van hip naar mainstream
‘Housing First heeft een enorme ontwikkeling doorgemaakt de laatste jaren. Toen wij begonnen was het een kleinschalige en experimentele manier van werken die aanvankelijk met argusogen werd bekeken, zowel door collega’s als door beleidsmakers. Nu is het meer mainstream geworden,’ legt Valerie uit. ‘Het is in Amsterdam het beleid om dakloosheid aan te pakken. En in veel andere delen van ons land ook.’
‘Wij zijn natuurlijk blij dat Housing First niet bij een experiment is gebleven, maar breed is omarmd,’ benoemt Valerie. ‘Nederland is nog altijd het enige land ter wereld waar dit op grote schaal is gebeurd. In 2018 vierden we bijvoorbeeld dat de duizendste bewoner van HVO-Querido via Housing First een woning gekregen. Daar ben ik nog altijd trots op. Maar, het gedachtegoed verspreidt zich al. Spanje staat op de tweede plek.’
Blijven ontwikkelen
Valerie: ‘Met het Expertisecentrum blijven we Housing First ontwikkelen en de modelgetrouwheid in de praktijk te bewaken. We trainen mensen, we geven advies op allerlei gebied, we coachen on the job. Dat betekent bijvoorbeeld dat we het verschil benadruk tussen hulpverlener zijn en iemand zijn die hulp verleent. Wij geloven namelijk niet in professionele afstand, maar juist in professionele nabijheid. Als jij je jasje van hulpverlener uitdoet, doet de bewoner hun klantenjasje uit en dan ontstaat er contact. Contact is een essentiële voorwaarde. Ik heb het daarom vaak over houding first.’
Housing First als vangnet
‘Met Housing First willen we een actieve betrokkenheid creëren zonder dwang. We willen cliënten flexibele ondersteuning bieden zolang als dat nodig is. Uitstroom is geen doel op zich. Wonen via Housing First is for life. En daar heb je waarschijnlijk steeds minder begeleiding bij nodig. Housing First is geen housing only, we zijn geen woningbouwvereniging, het gaat juist om de ondersteuning. Dat is het vangnet,’ legt Valerie uit.
Goede match tussen bewoner en begeleider
‘Wij proberen een duurzame relatie te ontwikkelen tussen de bewoner en hun begeleider. Daartoe werken we met een systeem van matching op basis van profielen. Dat heb ik door een toeval bedacht. Ik was een keer in Londen bij een vriend die is getrouwd met een Indiase man. We zouden ergens heen gaan maar moesten op hem wachten want hij zocht op internet een man voor zijn zus. Dat was zijn taak in hun cultuur en dan maar hopen dat het liefde gaat worden. Ik dacht: wow! Hij liet zien hoe dat gaat op basis van profielen en toen viel bij mij het kwartje,’ zegt Valerie.
Valerie gaat verder: ‘Wij koppelen bewoners niet aan begeleiders op basis van profiel of voorkeur, maar op ruimte in de caseload. En dan hopen we dat het klikt. Ik heb toen een aantal typen bedacht: politieagent, moeder, docent, buddy, conflictvermijder. Zo hebben bewoners de mogelijkheid om de begeleidingsstijl te kiezen die op dat moment bij ze past. Want de behoefte van de cliënt kan gaandeweg de rehabilitatie veranderen.’
Duurzaam
Valerie: ‘Voor begeleiders is dat ook fijn. Je kunt natuurlijk wel verschillende rollen spelen, maar het is niet prettig om telkens een houding te moeten aannemen die je echt niet ligt. Dat trek je niet, dat is niet duurzaam. Er moet een zekere balans zijn tussen je persoonlijkheid en jouw stijl van begeleiden. Deze matching helpt om het contact tussen cliënt en begeleider te verbeteren en draagt zo bij aan het succes van ons werk. Door te investeren en ons te blijven ontwikkelen kunnen we het elan en de drive houden.’
Meer weten over Housing First?
Lees verder op onze Housing First-pagina.

