Verhalen

In zijn ruime, lichte woning in De Pijp, met uitzicht op het Okura hotel, vertelt Osman, een bewoner van ons ambulante Team Zuid, wat zijn huisdieren, twee katten en een parkiet, voor hem betekenen. Want het is tenslotte Dierendag.

Osman Özgüven, zijn achternaam betekent zelfvertrouwen in het Turks, maakt een moeilijke start in het leven. Hij wordt in 1982 geboren in de Indische buurt in Amsterdam Oost. Na een brand wordt hij uit huis geplaatst en belandt op driejarige leeftijd in een kindertehuis, want er was ook sprake van een onstabiele familiesituatie.

Tehuis

‘Ik kwam in een joods kindertehuis terecht aan de Plantage Middenlaan, tegenover de Hollandse Schouwburg,’ vertelt Osman, ‘Beth Palet heette dat. Vandaar ben ik naar het Burgerweeshuis gegaan aan het IJsbaanpad, Daarna heb ik tot mijn achttiende in een pleeggezin gezeten, in Haarlem. Op 4 oktober 1992 ben ik daar komen wonen. Dierendag inderdaad, maar voor mij is het toch vooral de dag van de Bijlmerramp.’

Ajax

‘Als kind wilde ik drie dingen worden: 1 profvoetballer, zoals Marco van Basten, 2 bankier en 3 acteur, zoals George Clooney. Bankier, dat kwam omdat ik in Haarlem tegenover de ABN AMRO Bank woonde, bij Het Hout, waar die telefooncellen staan. Die bank, dat maakte indruk op mij. Ook omdat ze op het shirt van Ajax stonden als sponsor. In 1995 won Ajax de Champions League, miljoenen mensen keken daarnaar. Ajax heeft die bank bekend gemaakt over de hele wereld. Ajax is nog steeds mijn club, supporter ben je voor het leven, maar ik ben niet meer zo fanatiek als vroeger.’

Osman laat een oude foto zich van een paar trotse tieners, geflankeerd door de Ajacieden Dennis Bergkamp en Wim Jonk. ‘Kijk, in het midden, dat ben ik,’ legt Osman uit. ‘Dat was in een restaurant in Haarlem, Mino Raiola had dat geregeld, hij was een voetbalmakelaar. Dit is vlak voordat ze naar Inter gingen.’

Atheïst

Hoewel zijn ouders nog leven, heeft Osman geen contact meer met ze. ‘Mijn vader wil geen contact en mijn moeder woont bij haar zus en daar heb ik ruzie mee, want dat is een fanatieke moslim. Mensen scheren mensen zoals ik vaak over één kam, maar ik ben helemaal geen moslim. Ik ga niet naar de moskee en bidden doe ik niet. Islam, christendom, jodendom, iedereen moet het zelf weten, maar ik vind het allemaal flauwekul. Ik ben atheïst.’

Werk

Osman: ‘Op mijn achttiende ben ik weer naar Amsterdam gekomen. Eerst werkte ik als huis-aan-huis verkoper van kaarten waarmee mensen korting kregen, bijvoorbeeld bij restaurants. Klandizie opbouwen was het idee daar achter. Je gaat ergens eten, want je krijgt korting, en misschien ga je dan wel vaker. Met de eigenaar van dat bedrijf heb ik nog altijd contact. Hij woont nu in Canada. Daarna heb ik nog allerlei verschillende banen gehad. In een winkel op de Wallen, als bezorger, noem maar op.’

Verder

‘Op een gegeven moment ben ik in de war geraakt,’ vertelt Osman. ‘Gek, om het op z’n Hollands te zeggen. Ik raakte mijn huis kwijt en werd ik dakloos. Soms logeerde ik bij iemand. Toen heb ik even in het passantenverblijf van De Veste gezeten. Daar zat echt alles door elkaar, niet normaal gewoon. Maar ze hebben me wel goed verder geholpen. Beschermd wonen in Geuzenveld en daarna op IJburg.’

Druk

‘Nu woon ik alweer ruim een jaar via HVO-Querido in De Pijp. Een populaire buurt. Soms is het heel druk. Maar je kunt ook gewoon binnen blijven. Lekker thuis met de katten.
Verslaafd aan drank en drugs ben ik nooit geweest. Wel ooit aan gokken, maar nu niet meer. Ik rook shag en ik blow, daar word ik rustig van.
Mijn begeleidster en ik zijn op dezelfde dag jarig. Toevallig hè? Ik weet niet of het daardoor komt, maar wij hebben een prima klik. Zij is heel vrij van geest.’

Schrijven

‘Ooit ben ik begonnen te schrijven op Twitter. Mijn eerste Tweet ging over Johan Cruyff, een voetbalgenie en een taalkunstenaar.
Denken doe je met woorden en schrijven ook. Uit woorden ontstaan nieuwe ideeën en inspiratie. Ik probeer de waarheid te schrijven of in ieder geval dingen die zo dicht mogelijk bij de waarheid komen. Schrijven is een soort praten, maar dan alleen. Je schrijft het van je af, als therapie. Maar woorden kunnen ook irriteren en pijn doen. Je wilt niet iemand kwetsen.
Ik houd ook erg van citaten en tegelwijsheden, ik ken er honderden uit m’n hoofd. Een goed citaat is net als wijn. Hoe langer ie rijpt, hoe beter ie wordt. Soms zet ik een quote op Instagram.’

Katten

Osman: ‘Ik heb twee katten, Yogi en Kitty. Twee vrouwtjes. Lapjeskatten. Ze zijn ongeveer even oud, de een is van februari 2022, de ander van mei dat jaar. De ene heb ik van een Turkse leverancier gekregen, de ander komt via Marktplaats. Ze gaan goed samen, het zijn nu echt vriendjes, ze spelen veel samen.
Ze zijn allebei heel lief en heel slim, maar ze verschillen wel, ze hebben duidelijk een eigen karakter. De een is eigenwijs en doet wat ze zelf wil, de ander is brutaal en dapper.
Kitty komt bijvoorbeeld jou aaien, als ze dat wil, niet andersom.’

Spinnen

‘Ze eten allebei evenveel, maar Kitty, de zwarte, blijft een beetje klein. Dat is niet erg, ik vind het juist wel schattig.
Het leuke van katten vind ik hoe ze bewegen, hoe ze doen en hoe ze zijn. Daar word ik blij van. I kan uren naar ze kijken en een beetje met ze spelen. Als zij spinnen, dan spin ik bij wijze van spreken ook.
Katten brengen ook leven in de brouwerij. Als je thuiskomt is er altijd iemand. In je eentje is het saai, de poezen zorgen voor gezelligheid. Ze houden van mij.’

Slim

‘Het is leuk om ze op te voeden,’ aldus Osman. ‘Wat je erin stopt, komt eruit. Ze kijken naar mij, ik praat tegen ze en ze begrijpen alles. Katten zijn hele slimme en creatieve beesten. Ik zeg dingen tegen ze als: lekker eten, hè. Dat verstaan ze. In bepaalde situaties geef ik ze altijd een knipoog. Yogi doet dat nu terug.
Mijn katten vinden alles leuk. Als je weggaat vinden ze dat leuk, dan kunnen ze even lekker ongestoord hun gang gaan. Ik heb mijn huis zo ingericht dat het niet saai is voor ze. En als je weer thuiskomt, vinden ze dat ook leuk. Ik zie mijn poesjes als baby’tjes, de hele dag ben ik toch wel bezig om ze te verzorgen.
Ik word nooit boos op ze.’

Dierendag

Kattenvoer vindt Osman niet duur. ‘Zeker brokjes niet, die heb ik altijd in huis. Kitty houdt ook erg van nat voer. Omdat ik bij de Voedselbank kom, kan ik ook naar de Sociale Kruidenier. Die zitten hier vlakbij, in de Lutmastraat, en zij hebben ook kattenvoer.
Ik hoop dat mijn katten heel oud worden.
Dierendag vier ik niet. Nou ja, als ik eraan denk dan koop ik wat lekkers. Bij mij is het elke dag dierendag. Voordat je een huisdier neemt, moet je er goed over nadenken. Want als je het doet dan moet je het goed doen. Je moet ze elke dag goed verzorgen, jarenlang. Jij moet ervoor zorgen dat ze gelukkig worden. Met liefde, aandacht en goede verzorging.’

Vogel

‘Ik heb ook een vogel, een grasparkiet. Die heb ik op aanraden van een vriend gekocht om de katten rustig te houden. En dat werkt.
Mijn vogel heet Denys, naar de psychiater en filosoof Damiaan Denys. Filosofie en denken vind ik interessant. Denken is namelijk ook een illusie, dat maakt het zo fascinerend. Als je bijvoorbeeld aan een roze olifant denkt, dan zie je die heel levendig en echt voor je. Maar als je in je hersenen zou kijken, als je daar bij wijze van spreken een plakje uit zou snijden, dan zie je dat niet terug. Je komt nergens een plaatje tegen, je ziet het in je geest.’