Nieuws

Op vakantie met bewoners

Het is vakantietijd, ook voor cliënten van HVO-Querido. Het is niet nieuw, maar steeds vaker gaan onze bewoners in een groepje met begeleiders per vliegtuig naar de toeristische trekpleisters in het zonnige zuiden. Hoe ervaren bewoners en begeleiders deze vakanties? Een rondje langs drie afdelingen.

We’re all going an a summer holiday, zingt Cliff Richards al in 1963. Door toenemende welvaart, meer vrije tijd en beter vervoer ontstaat in de jaren zestig en zeventig van de vorige eeuw het massatoerisme. Tot die tijd is reizen naar het buitenland vooral voorbehouden aan de bevoorrechte klasse en vieren de meeste Nederlanders vakantie in eigen land, maar dan komen verder gelegen vakantiebestemmingen in ieders bereik. Het is dan ook niet meer dan logisch dat deze emancipatie van de buitenlandse reis zich ook uitstrekt tot onze cliënten, mensen die in zorg- en opvanglocaties wonen. Een van de dingen die wij immers nastreven is normalisatie, ervoor proberen te zorgen dat onze cliënten zoveel mogelijk als gewone burgers kunnen bestaan. Zo gebeurt het ook dat steeds meer afdelingen met een groepje bewoners met vakantie naar het buitenland gaan, waarbij de landen rond de Middellandse Zee favoriet lijken te zijn.

Max en Charlotte van de Batjan op de Middellandse Zee

Max en Charlotte van de Batjan op de Middellandse Zee

DE BATJAN

Max de Wit woont nu acht jaar in de Batjan, een woonvoorziening van HVO-Querido voor volwassenen met een psychiatrische kwetsbaarheid in Amsterdam Oost. Hij is al een paar keer met de Batjan met vakantie geweest, onder meer naar Spanje en Turkije, maar ook naar Parijs, en hoopt binnenkort af te reizen naar Bulgarije. ‘Ik vind het altijd leuk om een stukje te varen als we op vakantie zijn,’ vertelt Max. ‘Lekker in de zon met een beetje wind om je heen. Ik heb ook een keer aan een parachute achter een speedboot gehangen, dat soort dingen vergeet je nooit meer.’

De Batjan in Turkije

De Batjan in Turkije

Uitgerust weer terug

Volgens Charlotte Wilson, zorgcoördinator van de Batjan, is een groepje van acht à tien bewoners een mooie grootte om mee te reizen. ‘We kijken altijd samen met de bewoners waar we naartoe willen gaan. Bewoners kiezen vaak voor zon, zee en strand, net als de rest van Nederland, trouwens. We kiezen wel altijd plekken en reizen uit die niet teveel geld kosten, meestal all-in, want dat is goedkoper, en net iets buiten het hoogseizoen. Wij hebben er zelf niet een heel groot budget voor en onze bewoners, die een aanzienlijk deel van de reis zelf moeten betalen, meestal ook niet.
We zijn in Turkije bijvoorbeeld in Kuşadası geweest en ook in Side, Efeze en Bodrum. We doen dan de dingen die toeristen doen. Zwemmen, in de zon zitten, de highlights bekijken, lekker eten, een souvenirtje kopen, op een terrasje zitten, een beetje een kleurtje krijgen. Iedereen mag doen wat ie wil, maar vaak doen we ook dingen met z’n allen, zoals een excursie.’
‘Je bent effe uit het dorp,’ beaamt Max met een knipoog, ‘en je komt lekker uitgerust weer terug.’

Max de Wit. parasailing met een begeleider

Max de Wit. parasailing met een begeleider

Dromen

Bewoners zijn volgens Charlotte tijdens de vakantie iets opener en wat meer relaxt. ‘Dat is niet zo gek, iedereen is tijdens de vakantie wat meer ontspannen. Je bent immers los van je dagelijkse beslommeringen.
We hebben een tijdje geleden met bewoners om de tafel gezeten om te horen waar ze  nog eens echt graag naar toe zouden willen gaan. Daar zijn verrassende bestemmingen uitgekomen als Japan, Suriname en Minnesota in Amerika. Ik zeg dan niet op voorhand nee, ik vind het juist fantastisch dat onze bewoners durven dromen. De drempel wordt lager.

Bewoner van de Batjan bij het zwembad in Turkije

Bewoner van de Batjan bij het zwembad in Turkije

Wereldreis

Als begeleider is het genieten. Je bent natuurlijk de hele tijd aan het werk, maar het is zo leuk om te zien hoeveel plezier bewoners eraan beleven. Er zijn zoveel fijne momenten, mensen maken andere dingen mee, al die andere kleuren en geuren. Ik geniet van het feit dat zij, letterlijk, hun grenzen verleggen.’
Max zou nog graag een keer naar Turkije willen, want het Turkse bad inclusief massage is hem goed bevallen. ‘Dan kom je echt tot rust. En je kon er een biertje pakken wanneer je maar wou. We zijn ook een keer in Spanje geweest, ergens bij Malaga in de buurt, daar had je zelfs een Albert Heijn. Maar als ik geld had, zou ik een wereldreis maken. Naar China om over de muur te lopen, met mijn eigen ogen die monniken in Tibet zien en nog veel meer.’

 

Passeerdersstraat op Ibiza

Passeerdersstraat op Ibiza

PASSEERDERSSTRAAT

Negen bewoners en drie begeleiders van de Passeerdersstraat, een voorziening van HVO-Querido voor volwassenen met een psychiatrische kwetsbaarheid in de Jordaan, zijn dit jaar vijf dagen naar Ibiza geweest. Het was hun eerste buitenlandse reis.
‘We zijn in voorgaande jaren steeds met bewoners op vakantie in Nederland geweest . Onze eerste bewonersvakantie was naar Bakkum aan Zee, het jaar daarop zijn we met een groep bewoners naar Limburg afgereisd. Zo zijn we steeds een stukje verder gaan reizen,’ legt activiteitenbegeleider Simone Zonneveld uit. ‘Het leuke vind ik dat bewoners die in Amsterdam soms moeilijk te motiveren zijn en het lastig vinden om de dag op te starten, op vakantie bijna vanzelf in een goed dag- en nachtritme komen en enthousiast aan veel dingen meedoen. We hebben ons van tevoren verdiept in wat er zoal te doen was in de omgeving, want iedereen vindt het leuk om dingen te bekijken zien en te ondernemen. En ja, we hebben ons er met z’n allen over verbaasd hoe blauw die Middellandse Zee is.

Passeerdersstraat op Ibiza

Passeerdersstraat op Ibiza

Makkelijk maken

De kleinschalige opzet is ons goed bevallen, je kunt dit niet ontspannen doen met al onze 39 bewoners tegelijk, dan wordt het in ieder geval geen Ibiza. We hebben voor Ibiza gekozen omdat er een mooie aanbieding voorbij kwam en onze bewoners veel zin hadden in een zonvakantie , maar ook omdat het relatief kort reizen is, al met vier uur zaten we vanaf Amsterdam met vlucht en transfer op de plaats van bestemming. Je moet het reizen zelf niet te lastig maken, niet overstappen als dat niet nodig is, want mensen kunnen vaak al onrustig worden van de hectiek op vliegvelden en onze bewoners zijn daar nog iets gevoeliger voor. Ik had het inchecken bijvoorbeeld al van te voren online gedaan. We hadden een paar mensen die nog nooit hadden gevlogen en die dat best wel spannend vonden. Voor hen hadden we op de heenreis Oxazepam geregeld, maar op de terugreis hadden ze het helemaal niet nodig.

Stukje varen op Ibiza, Passeerdersstraat

Stukje varen op Ibiza, Passeerdersstraat

Veel op stap

passeerdersstraat ibiza (11)Ibiza viel gelijk bij iedereen in de smaak. Wij hadden een all-inclusive formule met eten in de vorm van een buffet met voor elk wat wils. Dat werd door de bewoners zeer gewaardeerd. Het was een mooi hotel in een niet te drukke toeristenplaats, aan het strand met een klein haventje .Van hieruit hebben we verschillende boottochtjes gemaakt en veel van het eiland gezien. Elke dag waren we op stap, we hebben gewandeld, gezwommen, gedanst in een disco en de hippiemarkt van Ibiza bezocht. Bewoners hebben genoten, de reacties waren iedere dag positief. We hebben in die vijf dagen optimaal  de sfeer van Ibiza kunnen proeven. Verder hebben we de traditionele dingen gedaan: foto’s gemaakt, souvenirtjes gekocht en ansichtkaarten verstuurd. Een bewoner had er een heleboel gestuurd, allemaal keurig met adres en postzegel, hij was alleen vergeten er een boodschap op te schrijven.

passeerdersstraat ibiza (4)Ontspannen

De mensen om ons heen, andere toeristen en Spanjaarden, reageerden heel vriendelijk en sociaal. Het was duidelijk dat wij toch een wat bijzonder gezelschap zijn. Wel een paar keer hebben mensen tegen mij zoiets gezegd als “heel goed dat jullie dit doen.”
Bewoners zijn op vakantie veel meer ontspannen. Het was grappig om te merken dat er bij bijna iedereen mooie herinneringen naar boven kwamen aan eerdere vakanties, soms van lang geleden, uit hun kinderjaren.
Je leert bewoners op een heel andere manier kennen, mensen zijn in goeden doen, ze zijn letterlijk in een vakantiestemming.’

Voldaan

Kayleigh Lijzenga volgt de opleiding Sociaal pedagogische hulpverlening, loopt stage bij de Passeerderstraat en was een van de drie begeleiders op Ibiza. ‘Het was een geweldige ervaring,’ aldus Kayleigh, ‘en het liep allemaal heel goed. Bewoners genoten ervan. Het zonnetje schijnt, de sfeer is relaxt, mensen zijn vrolijk, dan komen de verhalen vanzelf los. Voor mij heeft het de band met bewoners versterkt. Je ziet mensen plezier hebben, dat geeft een voldaan gevoel, want daar doe je het uiteindelijk voor.’

Passeerdersstraat op Ibiza

Passeerdersstraat op Ibiza

Volgend jaar weer

‘Het is echt voor herhaling vatbaar,’ aldus Simone Zonneveld, ‘als het aan mij ligt, gaan we volgend jaar weer. Het vergt wel wat meer organisatie dan een bewonersvakantie in eigen land en ondanks de mooie omstandigheden qua klimaat en omgeving blijft het toch werk. Je hebt de verantwoordelijkheid voor een groep mensen en het reilen en zeilen daarvan. Ik had een boek meegenomen, maar heb er geen letter in gelezen. Maar het is het dubbel en dwars waard geweest. Vakantie doet een mens goed. Het heeft bewoners echt goed gedaan, ze zijn even uit de sleur en komen vol positieve energie weer terug. Enkele bewoners hebben hun zinnen al gezet op Madeira, ik denk omdat dat zo mooi en romantisch klinkt.’

 

Het Judith van Swethuis op Mallorca

Het Judith van Swethuis op Mallorca

JUDITH VAN SWETHUIS

Dertien bewoners en drie begeleiders van het Judith van Swethuis, een woonvoorziening van HVO-Querido in de Rivierenbuurt voor volwassenen met een psychiatrische kwetsbaarheid, zijn dit jaar met vakantie naar Mallorca geweest.
Persoonlijk begeleider Tineke van de Krol legt uit hoe ze tot die bestemming zijn gekomen. ‘We hebben eerst gekeken wie er voor zo’n vakantie in aanmerking zou komen. Je moet het aankunnen, je moet een beetje een beetje mobiel zijn, je moet het geld hebben en last but not least, je moet er zin in hebben. Toen hebben we samen met de bewoners gekeken wat ze graag wilden. Daar kwam uit dat iedereen graag naar de zon wilde gaan en dat bewoners een voorkeur hadden voor min of meer stabiele landen, dus geen bestemmingen die onlangs in het nieuws zijn gekomen door geweld of ongeregeldheden. Gekoppeld aan het budget, zijn wij op Mallorca uitgekomen.’

Hans Pols op Mallorca met het Judith van Swethuis

Hans Pols op Mallorca met het Judith van Swethuis

Gewoon pakken

Hans Pols, een van de bewoners die mee is geweest, is goed te spreken over Mallorca. ‘Ik ben al een paar keer naar het buitenland op vakantie geweest met het Judith van Swethuis,’ vertelt Hans, ‘ook een keer naar Bali. Op Mallorca was het heel leuk, het strand was leuk, de zee was lekker, het aquarium vond ik heel mooi en het buffet in het hotel was prima. Als je iets wilde eten of drinken, kon je het gewoon pakken. Ik heb ansichtkaarten gestuurd naar familie en vrienden, die hebben er ruim veertien dagen over gedaan, ik was zelf al lang weer thuis.’

Tweemaal David Heath op Mallorca met het Judith van Swethuis

Tweemaal David Heath op Mallorca met het Judith van Swethuis

Meer dan alleen cliënt

Bewoner David Heath ging ook mee naar Spanje. Van het eten vond hij de frites het lekkerst en van de uitstapjes vond hij het winkelen het leukste onderdeel. Hij heeft voor zichzelf onder meer een Spiderman T-shirt gekocht. Het varen vond hij ook heel leuk.
‘We hadden een bootje afgehuurd, helemaal alleen voor onze groep en daarmee zijn we een paar uur langs de kust gevaren,’ aldus persoonlijk begeleider Vinnie Kroon, een van de initiatiefnemers en begeleiders tijdens de reis, ‘dat is heerlijk rustig en je krijgt een andere kijk op zo’n eiland. Het mooie van vakantie met bewoners is dat je zo duidelijk ervaart dat mensen veel meer zijn dan alleen cliënt. Het lijkt wel of ze op vakantie zich vanzelf zelfstandiger gedragen. Bewoners stonden zelf op en waren enthousiast over zo’n beetje alles wat we organiseerden.’

David, Tineke en Joost op Mallorca

David, Tineke en Joost op Mallorca

Vakantiegevoel

‘We hadden bewust van tevoren niet teveel vastgelegd van dit en dat moeten we nog doen, anders ben je zo’n lijstje aan het afwerken,’ vertelt Tineke. ‘We hebben het gewoon ter plekke besloten wat we wilden en gingen doen. Echt het vakantiegevoel, ik heb geen seconde het idee gehad dat ik de kar moest trekken, iedereen had er zin in en was goedgemutst. We hebben een hele leuke tijd gehad.
Sommige bewoners zijn boven zichzelf uitgestegen. Een was een beetje bang om te vliegen, maar heeft dat toch zonder moeilijkheden gedaan, een ander is heel bang voor haaien en is toch naar het aquarium geweest met heel veel haaien. Er waren bewoners bij die al jaren niet hadden gezwommen, maar dat verleer je blijkbaar niet, iedereen is in zee geweest.

vakantie-mallorca-16-groep

Iedereen heeft vakantie nodig

‘Met het hele huis tegelijk op stap gaan, geeft niet echt een vakantiegevoel,’ volgens Vinnie. ‘Nog afgezien van het feit dat het logistiek vrijwel onmogelijk is en dat een aantal bewoners er niet toe in staat is en weer anderen gewoon niet willen, moet de groep niet al te groot zijn voor zo’n onderneming.’
‘De Spanjaarden waren heel aardig,’ aldus Tineke. ‘Op de terugreis kregen we op het vliegveld een  voorkeursbehandeling, we mochten als eersten het vliegtuig in, dat was best wel een beetje gênant, alsof we invaliden waren.’
Op de vraag of ze volgend jaar weer een buitenlandse reis gaan organiseren, antwoorden Tineke en Vinnie met een volmondig ja. ‘In Nederland blijft het weer toch een onzekere factor, terwijl een zonnetje voor de meesten echt bij de vakantie hoort,’ aldus Vinnie.
Nu leeft ook David weer op. Hij zit vol met ideeën voor de volgende vakantie: Amerika, Marrakech, Griekenland en toch ook weer Spanje.
‘Wij hadden een dream team, maar het is wel 24/7 werken en alert blijven. Je staat echt altijd aan, van dat je wakker wordt tot je naar bed gaat, een moment voor jezelf is er niet bij,’ stelt Tineke. ‘Maar ik heb weer eens gemerkt dat iedereen vakantie nodig heeft. Het doet mensen goed.’

Vinnie met bewoners op een terras op Mallorca

Vinnie met bewoners op een terras op Mallorca

Niets nieuws onder de zon

Bewoners van de voormalige Walenburg in Spanje, jaren '80

Bewoners van de voormalige Walenburg in Spanje, jaren ’80

Buitenlandse vakanties met bewoners zijn zoals gezegd niet iets nieuws, ook niet bij HVO-Querido. Het is niet bekend wanneer bij ons de allereerste reis naar het buitenland plaatsvond, maar het is in ieder geval al een tijdje geleden. Zo gaat een groep jongens van het Marijkehuis al in de zomer van 1969 naar het Italiaanse Lago Maggiore. In 1975 en 1976 gaan bewoners van Walenburg naar Spanje. Bewoners van het Judith van Swethuis gaan in de jaren ’80 van de vorige eeuw naar Spanje, terwijl in diezelfde tijd bewoners van Walenburg jaren achtereen vakanties vieren in Mallorca, waar het legendarische Vuilharmonisch Orkest van Hulp voor Onbehuisden optreedt in plaatselijke  discotheken. Ook bewoners en begeleiders van De Veste zijn in die tijd wel eens met vakantie in Spanje geweest.

Dirk Duim, Roelie de Boer en Gerrit Kraal van de Veste, begin jaren '90 in Spanje

Dirk Duim, Roelie de Boer en Gerrit Kraal van de Veste, begin jaren ’90 in Spanje

Bewoners van de Aak gaan in 2002 een paar dagen naar Ibiza, BW Diemen gaat in 2012 naar het Spaanse Malgrat da Mar, Beschermd wonen Indische buurt reist in 2014 naar de Duitse Eifel en het Martien Schaaperhuis gaat in 2015 jaar naar het Oostenrijkse Tirol.
Kortom, er is dus niets nieuws onder de zon, maar vakanties in het buitenland worden ook voor onze bewoners gelukkig steeds normaler.

 

 

 

Reacties ( 0 )

    Geef een reactie

    Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *