Nieuws

100 jaar bouwen

HVO-Querido bestaat 110 jaar in 2014. Verspreid over Amsterdam is er in die tijd een groot aantal panden in gebruik geweest en nog altijd in gebruik bij de organisatie.

Voor korte en voor langere tijd, grote en kleine gebouwen, oude en wat nieuwere panden. Veel van die locaties zijn niet gebouwd als opvang- of zorglocatie, maar waren eerder bijvoorbeeld een school, kazerne of woonhuis.
Door de tijd heen heeft HVO-Querido op eigen initiatief echter ook panden laten neerzetten, die direct voor het doel, het verlenen opvang en zorg, zijn ontworpen en gebouwd.

Het Observatiehuis van Hulp voor Onbehuisden in 1914.

Het Observatiehuis van Hulp voor Onbehuisden in 1914.

Jonker

Dat bouwen begint 100 jaar geleden. ‘In Amsterdam zullen geen jongens meer naar het Huis van Bewaring gaan, om daar in een eenzame cel te worden opgesloten,’ aldus Tjitte Jonker, oprichter en directeur van Hulp voor Onbehuisden. Op 20 mei 1914 opent HvO het zogeheten Observatiehuis, een voorziening voor tachtig jongens aan de Vosmaerstraat 1 in Amsterdam, met aan de achterzijde van het gebouw een grote speelplaats van 1600 m2. Het is een ontwerp van de architecten Jan de Meijer en E.P. Messer.

Het Observatiehuis is in 1914 de vijfde voorziening van Hulp voor Onbehuisden. Het grote Oud-Buitengasthuis (sinds 1905) is een voormalig pesthuis uit de Gouden Eeuw, het Volkslogement in de Warmoesstraat (sinds 1908) zit in een gebouw uit 1735, het meisjeshuis Jeanette-Oord in Houten (sinds 1910) is in de 17e eeuw een buiten en het jongenshuis aan de Prins Hendrikkade (sinds 1911) is gevestigd een pand uit de eerste helft van de 19e eeuw.

Uit het Algemeen Handelsblad van 20 mei 1914 blijkt hoe klein Amsterdam in die tijd nog is, want vanaf de zolder van het Observatiehuis heeft men ‘een wijd uitzicht over den Sloterdijkerpolder, waarachter vaag de duinenrij sluit achter het schemeringsilhouet van Haarlem, onder den St. Bavo-koepel.’
Begin 1915 brengt Emma, de koningin-moeder, een bezoek aan het Observatiehuis.

2014-observatiehuis

Het voormalige Observatiehuis van Hulp voor Onbehuisden in 2014.

Onderwijs

De bekendste, zij het fictieve, bewoner van een dergelijke voorziening is Ciske de Rat, uit de gelijknamige roman van Piet Bakker.
Hulp voor Onbehuisden is tot 1954 actief in de Vosmaerstraat. In 1956 worden zowel de functie als het gebouw door HVO afgestoten.
Het pand staat er na 100 jaar nog altijd, het is nu studentenhuisvesting van Duwo.
Het Observatiehuis maakt deel uit van de virtuele rondleiding door de Cremerbuurt van het Stadsarchief ten behoeve van het onderwijs.

Kijk hier voor deze rondleiding.

Kijk hier voor het bericht over het eeuwfeest door Duwoners, de huidige bewoners van het pand aan de Vosmaerstraat.

Reacties ( 4 )

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met een *